Dlaczego mówię „przez nos”?

Czym jest nosowanie

Jeśli w trakcie wymowy powietrze dodatkowo przeleci przez nos mówimy o nosowaniu.

Zdecydowana większość polskich głosek normatywnie jest wyłącznie ustna i dodatkowy rezonator nie powinien uczestniczych w produkcji dzięku. Zaledwie 5 głosek – ą, ę, m, n, ń jest zakwalifikowanych jako nosowe. W trakcie ich wymowy między ścianą gardła a tylną powierzchnią podniebienia tworzy się około 6 milimetrowe przejście do nosa. Powietrze rezonuje w obu jamach – ustnej i nosowej.

Ten charakterystyczny efekt brzmieniowy ten pojawia się przy wadach anatomicznych np. rozszczepach, jako celowa maniera artystyczna (pamiętacie „Do nieba, do piekła” w wykonaniu Tatiany Okupnik?) lub skutek nawyków artykulacyjnych.

Skąd się bierze nosowanie

Aby lepiej zrozumieć to zjawisko i umiejscowić je w anatomii – popatrzmy na przekrój poprzeczny. W trakcie śpiewania lub mówienia dźwięk podstawowy, który tworzą drgania fałdów głosowych leci do góry, w kierunku głowy. Teraz wszystko zależy od tego czy przejście do nosa jest otwarte i przepływ powietrza do jamy nosowej jest możliwy.

Po lewej stronie widzimy nosowe Ę, po prawej ustne E.

Schematy artykulacyjne głosek polskich są dostępne do kupienia w zakładce sklep.

Gdy powietrze przejdzie przez krtań – język, policzki, wargi, żuchwa i podniebienie miękkie układają się do wypowiedzenia E. Jeśli podniebienie miękkie się w tym momencie opuści i powietrze przejdzie do jamy nosowej powstanie Ę.

Jeśli mimo braku wad anatomicznych masz tendencję do ciągłego mówienia z poszumem nosowym oznacza to tyle, że podniebienie miękkie nie pracuje wystarczająco i cały czas „przejście“ między jamami jest otwarte.

Jak się pozbyć nosowania

Spróbuj samemu wykonywać ćwiczenia usprawniające. Jeśli nie przyniesie to rezultatów – skontaktuj się ze specjalistą.

Przytrzymaj (zatkaj) palcami nos. Oddychaj głęboko przez usta (nigdy nie rób tego na mrozie)
Ziewaj
Wymawiaj dokładnie

ka, ko, ke, ki, ku,

kka, kko, kke,kki, kku,

kikakoku, kikakoku,

ga, go, gu ge, gi,

gga, ggo, gge, ggi, ggu,

gigagagogu, gigagagogu